ราคา Liquidation คำนวณยังไง? สูตรง่ายๆ กันพอร์ตล้างตอนเทรด Futures
ถ้าคุณเทรด Futures หรือใช้ leverage คำว่า “liquidation” (บังคับปิดสถานะ) คือคำที่คุณต้องเข้าใจก่อนกดเปิดไม้ทุกครั้ง เพราะมันคือจุดที่พอร์ตของคุณโดนล้างและเงินประกันหายไปทั้งก้อน บทความนี้อธิบายว่าราคา liquidation คำนวณจากอะไร ทำไม leverage ยิ่งสูงยิ่งอันตราย และวิธีตั้งระยะปลอดภัยไม่ให้โดนบังคับปิด
Liquidation คืออะไร ทำไมถึงเกิด
เวลาคุณเปิดสถานะด้วย leverage คุณใช้เงินประกัน (margin) ก้อนเล็กเปิดไม้ก้อนใหญ่ ถ้าราคาวิ่งสวนทางกับคุณมากพอ จนขาดทุนเกือบเท่าเงินประกันที่วางไว้ exchange จะบังคับปิดสถานะให้อัตโนมัติเพื่อไม่ให้คุณติดลบเกินเงินที่มี จุดราคานั้นแหละคือ ราคา liquidation — เมื่อโดนแล้วคุณเสียเงินประกันเกือบทั้งหมด (รวมค่าธรรมเนียมด้วย) ไม่ใช่แค่ขาดทุนตามราคาที่ขยับ
สูตรคิดง่ายๆ: leverage ยิ่งสูง ยิ่งใกล้จุดล้าง
ราคา liquidation ขึ้นอยู่กับ 3 อย่างหลัก: ราคาเข้า (entry), leverage ที่ใช้ และ maintenance margin (เงินประกันขั้นต่ำที่ exchange บังคับ) หลักการง่ายๆ ที่ต้องจำคือ leverage ยิ่งสูง ราคา liquidation ยิ่งอยู่ใกล้ราคาเข้า — ราคาขยับนิดเดียวก็โดนล้าง
- leverage 2x — ราคาต้องสวนประมาณ ~50% ถึงจะโดนล้าง (ยังพอมีที่หายใจ)
- leverage 10x — ราคาสวนแค่ ~10% ก็โดนล้าง และคริปโตแกว่ง 10% ในวันเดียวเป็นเรื่องปกติมาก
- leverage 20x — ราคาสวนแค่ ~5% ก็หมดตัว
ตัวเลขเหล่านี้เป็นค่าประมาณเพื่อให้เห็นภาพ ตัวเลขจริงจะขยับเล็กน้อยตาม maintenance margin และค่าธรรมเนียม อยากได้ตัวเลขแม่นๆ ของไม้คุณ ลองใส่ราคาเข้า leverage และทิศทางลงใน เครื่องคำนวณราคา Liquidation แล้วดูว่าจุดล้างอยู่ตรงไหน ก่อนตัดสินใจว่าจะเปิดไม้จริงไหม
วิธีป้องกันตัวเองไม่ให้โดนล้าง
- ใช้ leverage ต่ำ — นี่คือวิธีที่ได้ผลที่สุด ยิ่ง leverage ต่ำ ราคา liquidation ยิ่งไกล มือใหม่ควรเริ่มที่ 2-3x หรือไม่ใช้เลย ทำความเข้าใจเรื่องนี้เพิ่มได้ที่บทความ Leverage คืออะไร
- ตั้ง stop-loss ก่อนถึงจุด liquidation เสมอ— ตั้งจุดตัดขาดทุนไว้ “เหนือ” ราคา liquidation เพื่อให้คุณออกเองด้วยการขาดทุนที่ควบคุมได้ แทนที่จะรอโดนบังคับปิด
- เผื่อเงินประกันไว้ (margin buffer) — อย่าอัดเงินประกันจนเต็ม เผื่อไว้เติม margin ได้ถ้าราคาแกว่งชั่วคราว
- เปิดไม้เล็ก — จัดขนาดสถานะให้เล็กพอที่แม้โดนล้าง ก็ไม่กระทบพอร์ตรวม อ่านเรื่องนี้ต่อได้ที่ การบริหารความเสี่ยงคริปโต
เรื่องค่าธรรมเนียมและการเลือก exchange
ค่าธรรมเนียมกินกำไรและดันจุด liquidation เข้ามาใกล้ขึ้นเล็กน้อยด้วย ถ้าเทรดในไทย Binance TH คิดค่าธรรมเนียมคู่คริปโต 0.10% (คู่ THB 0.25%) ส่วน Bitkub 0.25% ทั้งสองเจ้าได้ใบอนุญาต ก.ล.ต. ไทย และฝากเงินบาทฟรีผ่าน PromptPay QR เทียบค่าธรรมเนียมและโปรได้ที่ หน้าเปรียบเทียบ exchange
คำถามที่พบบ่อย
›โดน liquidation แล้วเสียเงินเท่าไหร่?
เสียเงินประกัน (margin) ของไม้นั้นเกือบทั้งหมด รวมค่าธรรมเนียมบังคับปิดด้วย ไม่ใช่แค่ขาดทุนตามราคาที่ขยับ ดังนั้นการโดนล้างจึงเจ็บกว่าที่หลายคนคิด
›leverage เท่าไหร่ถึงปลอดภัยสำหรับมือใหม่?
มือใหม่ควรเริ่มที่ 2-3x หรือเทรด spot ไปก่อนไม่ใช้ leverage เลย ยิ่ง leverage ต่ำ ราคา liquidation ยิ่งไกล ทำให้มีที่ให้ราคาแกว่งก่อนโดนล้าง
›ตั้ง stop-loss แล้วยังโดน liquidation ได้ไหม?
ถ้าตั้ง stop-loss ไว้เหนือราคา liquidation และตลาดไม่ได้กระโดดข้ามจุดนั้นแบบรุนแรง คุณจะออกเองก่อน แต่ในตลาดที่แกว่งแรงมากราคาอาจข้ามจุดได้ ควรเผื่อระยะและใช้ leverage ต่ำร่วมด้วย
พร้อมเริ่มลงทุนจริงหรือยัง?
สำหรับมือใหม่ในไทย Binance TH เป็นตัวเลือกแรกที่สมเหตุสมผล — คู่คริปโตค่าธรรมเนียมแค่ 0.10% (ถูกสุดในนี้) มีใบอนุญาต ก.ล.ต. ไทย และฝากเงินบาทฟรีผ่าน QR พร้อมเพย์
*ลิงก์พันธมิตร — เราอาจได้ค่าตอบแทนเมื่อคุณสมัครผ่านลิงก์นี้ โดยคุณไม่เสียค่าใช้จ่ายเพิ่ม ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน
⚠️ Futures และ leverage คือผลิตภัณฑ์ความเสี่ยงสูงมาก อาจล้างเงินประกันทั้งก้อนได้เร็วมาก มือใหม่ควรระมัดระวังอย่างยิ่งหรือหลีกเลี่ยงไปก่อน บทความนี้เพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน